Alimlər insan ömrünün bioloji həddini hesablayıblar

Alimlər xəstəliklər tamamilə aradan qalxsa belə, insan ömrünün bioloji yuxarı həddi ola biləcəyini irəli sürən yeni yaşlanma modeli hazırlayıblar. İnsan ömrünün maksimum sərhədini müəyyənləşdirmək üçün aparılan tədqiqatda DNA-da zamanla yığılan təsadüfi genetik dəyişikliklərin bioloji həddi formalaşdırdığı bildirilir.

Nature jurnalında yayımlanan araşdırmaya görə, hüceyrə bölünmələri zamanı DNA üzərində “somatik mutasiya” adlanan təsadüfi genetik dəyişikliklər yaranır. Hüceyrələr bu dəyişikliklərin çoxunu bərpa edə bilsə də, proses qüsursuz deyil. Mutasiyalar zamanla toplanaraq hüceyrə və toxuma funksiyalarına mənfi təsir göstərir. Tədqiqatçılar bildirirlər ki, xərçəng kimi xəstəliklər tam nəzarət altına alınsa belə, bu mutasiya yığılması insan ömrünə nəzəri yuxarı limit qoya bilər.

Tədqiqat çərçivəsində hazırlanan riyazi model somatik DNA mutasiyalarının insan ömrünü təkbaşına məhdudlaşdıran mühüm amil olduğunu ortaya qoyub. Model insan ömrünün nəzəri maksimumunun təxminən 146 ilə 194 il arasında ola biləcəyini göstərib. Ölümsüzlüyün bioloji baxımdan mümkün olmadığı qeyd edilir. Bununla yanaşı, bu nəticələrin insanların yaxın gələcəkdə həmin yaşlara çata biləcəyi anlamına gəlmədiyi vurğulanıb.

Alimlər həmçinin bildirirlər ki, yaşlanmanın digər təsirləri aradan qaldırılsa belə, somatik mutasiyaların yığılması insan biologiyasındakı qaçılmaz sərhədləri formalaşdırmağa davam edəcək. Bu tədqiqat insan ömrünün limitləri və yaşlanma prosesləri barədə mühüm bioloji baxış təqdim edir.