Aİ institutu: Avropa Çinlə ticarət müharibəsindən qorxmamalıdır
ortfel.az xəbər verir ki, European Union Institute for Security Studies (EUISS) Avropa İttifaqına Çinlə mümkün ticarət müharibəsindən çəkinməməyi tövsiyə edib. İnstitutun 9 mart tarixli hesabatında bildirilib ki, Aİ Pekinin iqtisadi təzyiqlərinə qarşı daha sərt və aktiv strategiya tətbiq etməlidir.
Hesabatda qeyd olunur ki, Aİ “eskalasiyanı de-eskalasiya üçün istifadə etmək” yanaşmasını seçməli və Pekinə qarşı iqtisadi təzyiqləri artıraraq danışıqlarda daha güclü mövqe qazanmalıdır. Analitiklərin fikrincə Avropa iqtisadiyyatı mümkün cavab tədbirlərinə tab gətirə bilər.
EUISS xüsusilə Aİ-nin Anti-Coercion Instrument (ACI) mexanizmini (tez-tez “ticarət bazukası” adlandırılan aləti) daha sürətli və effektiv tətbiq etməyi tövsiyə edir. Bu mexanizm Aİ-yə üçüncü ölkələrin iqtisadi təzyiqinə qarşı sanksiyalar, idxal məhdudiyyətləri və dövlət satınalmalarında qadağalar tətbiq etməyə imkan verir.
Hesabata görə hazırda European Union ilə China arasında ticarət balansı Aİ-nin ziyanına ciddi şəkildə dəyişib. Avropa Komissiyasının məlumatına əsasən, tərəflər arasındakı ticarət kəsiri 359 milyard avroya çatıb. Bu isə Avropa sənayesinin Çin subsidiyaları və ucuz məhsulları ilə rəqabətdə çətinlik çəkməsinə səbəb olur.
EUISS analitikləri hesab edir ki, xüsusilə elektromobillər, batareyalar və günəş enerjisi kimi strateji sahələrdə Aİ daha güclü sənaye siyasəti yürütməli və “Made in EU” tipli təşəbbüslərlə yerli istehsalı qorumağa çalışmalıdır.
Qeyd edək ki, Aİ 2025-ci ildə Çin istehsalı elektromobillərə 45%-ə qədər əlavə rüsumlar tətbiq edib. Buna cavab olaraq Pekin Avropadan idxal olunan bəzi məhsullarla bağlı araşdırmalara başlayıb. Analitiklər bildirirlər ki, qarşılıqlı təzyiqlərin artması Avropa-Çin ticarət münasibətlərində yeni mərhələnin başlanğıcı ola bilər.