Rusiyada dəmir yolları böhranı dərinləşir
Rusiya hökuməti, 4 trilyon rubl borc yükü altında qalan və zəifləyən hərbi iqtisadiyyat fonunda çətinlik yaşayan Rusiya Dəmir Yollarını sabitləşdirmək üçün tarif artımları, subsidiyalar və balans dəyişikliyi kimi müxtəlif addımları nəzərdən keçirir. Hər hansı dəstək paketi ölkənin istiqraz bazarına, dövlət banklarına və dəmir yoluna güvənən əsas ixrac sahələrinə təsir edəcək.
Nə baş verir?
Təxminən 700 min işçisi olan Rusiya Dəmir Yolları azalan yükdaşımalar və Mərkəzi Bankın illərin ən yüksək faiz dərəcələrinə qalxması səbəbilə xərclərin kəskin artması ilə üzləşir. Şirkətin borcu təxminən 4 trilyon rubla yüksəlib və bunun böyük hissəsi yüksək faizli qısamüddətli kreditlərdir.
Məsələdən xəbərdar mənbələr bildirir ki, hökumət şirkəti dəstəkləmək üçün yeni addımlar müzakirə edir. Rusiya Dəmir Yolları sərnişin daşımalarında, neft və digər xammalların ixracında kritik rol oynayır. Mövcud vəziyyət göstərir ki, sərtləşən maliyyələşmə və müharibə iqtisadiyyatı hətta ən böyük dövlət şirkətlərini belə sıxışdırır.
Gözlənilən dəstək variantları
İnformasiya mənbələrinə görə hazırda müxtəlif variantlar masadadır:
- Yükdaşımaya tətbiq edilən tariflərin artırılması - bu addım gəlirləri artıra bilər, amma tələbi zəifləyən sənaye şirkətlərinin xərclərini yüksəldə bilər.
- Gəlir itkisini və faiz yükünü kompensasiya etmək üçün dövlət subsidiyaları və ya vergi güzəştləri.
- Milli Rifah Fondunun vəsaitlərindən istifadə edilməsi - kapital xərclərinin və ya borcun bir hissəsinin yenidən maliyyələşdirilməsi üçün.
- Təxminən 400 milyard rubl həcmində borcun dövlət banklarına məxsus səhm paketinə çevrilməsi.
Bəzi təkliflər, məsələn, şirkətin kreditləri üzrə faizin 9% səviyyəsində məhdudlaşdırılması, hələlik hökumət daxilində razılaşma yaratmayıb.
Niyə vacibdir?
Rusiya Dəmir Yollarının borcunun əksəriyyəti dövlət banklarının portfellərindədir. Buna görə borcun restrukturizasiyası bankların maliyyə göstəricilərini zəiflədə və riskləri dövlət büdcəsinə ötürə bilər.
Eyni zamanda qərar ölkənin ixrac sektoruna təsir göstərəcək: kömür, metallar və digər əsas məhsulların daşınma xərcləri dəyişə bilər. Daha çox dövlət subsidiyası şirkəti və dəmir yolu infrastrukturunu sabitləşdirə bilər, tarif yönümlü həll isə ixracatçıların xərclərini artıraraq müharibə iqtisadiyyatının zəif artım tempinə əlavə təzyiq yarada bilər.