Tramp Kanadanı 100 faizlik tariflə hədələdi
Portfel.az xəbər verir ki, ABŞ Prezidenti Donald Tramp Kanadanın Çinlə yeni ticarət razılaşmasına getməsi halında bu ölkədən ABŞ-a ixrac olunan bütün məhsullara 100 faizlik tarif tətbiq oluna biləcəyi barədə xəbərdarlıq edib. Trampın açıqlaması Vaşinqton–Ottava münasibətlərində gərginliyi kəskin şəkildə artırıb və bazarlarda narahatlıq doğurub.
ABŞ Prezidenti şənbə günü Truth Social platformasında paylaşdığı mesajda bildirib ki, əgər Kanada Çinlə “sövdələşmə edərsə”, bu addım “ABŞ-a daxil olan bütün Kanada malları və məhsullarına qarşı dərhal 100 faizlik tariflə” nəticələnəcək. Tramp Kanadanın Baş naziri Mark Karni-ni tənqid edərək, onun ölkəni Çin mallarının ABŞ bazarına daxil olması üçün “ötürmə limanı”na çevirməyə çalışdığını iddia edib. ABŞ Prezidenti həmçinin Çinin Kanadanın bizneslərini və sosial strukturunu “məhv edəcəyini” irəli sürüb.
Tramp çıxışında Karni-ni bir daha “qubernator Karni” adlandırıb və daha əvvəl səsləndirdiyi Kanadanın ABŞ-ın “51-ci ştatı” ola biləcəyi ilə bağlı istehzalı fikirlərini təkrarlayıb. Bu ritorika Kanadada siyasi dairələrdə və ictimaiyyətdə ciddi narazılıq yaradıb.
Məsələnin fonunda isə Kanada ilə Çin arasında elan edilən yeni strateji tərəfdaşlıq dayanır. Yanvarın əvvəlində Mark Karni və Çin Prezidenti Si Cinpin Kanadanın Çin istehsalı olan elektrik avtomobillərinə tətbiq edilən tarifləri azaltmağı və ildə təxminən 49 min Çin elektrik avtomobilinin Kanada bazarına girişinə icazə verməyi nəzərdə tutan razılaşmanı açıqlayıb. Bunun müqabilində Pekinin kanola toxumu, lobster və noxud kimi Kanada məhsullarına tətbiq etdiyi tarifləri ilin sonuna doğru yumşaltması gözlənilir.
Diqqətçəkən məqam odur ki, Tramp yanvarın 16-da Kanadanın Çinlə razılaşma əldə etməsini “yaxşı addım” kimi qiymətləndirmişdi. Lakin bir neçə gün sonra mövqeyini dəyişərək sərt tarif təhdidi ilə çıxış edib.
Analitiklər bildirir ki, Kanada ABŞ-ın ikinci ən böyük ticarət tərəfdaşıdır və bütün idxala 100 faizlik tarif tətbiqi əvvəlki polad, alüminium və ya avtomobil mübahisələri ilə müqayisədə misilsiz eskalasiya deməkdir. Belə bir addım Kanada ilə münasibətləri faktiki olaraq müttəfiqlik səviyyəsindən sanksiya tətbiq olunan ölkə modelinə yaxınlaşdıra, ABŞ-da istehlak qiymətlərini yüksəldə və avtomobil, kənd təsərrüfatı kimi əsas sektorların təchizat zəncirini poza bilər.
Portfel.az-ın məlumatına görə, Trampın bu bəyanatı həm də onun son dövrlərdə tariflər və geosiyasi təzyiq alətlərindən müttəfiqlərə qarşı istifadə etdiyi daha geniş strategiyanın tərkib hissəsi kimi qiymətləndirilir. Daha əvvəl Qrenlandiya ilə bağlı oxşar təhdidlər də bazarlarda ciddi dalğalanmalara səbəb olmuşdu. Mövcud vəziyyət Kanada dolları, ixrac yönümlü şirkətlər və Şimali Amerika ticarət balansı üçün əlavə risklər yaradaraq investorların diqqət mərkəzində qalır.