Ram qiymətləri artmağa davam edir
Süni intellektə əsaslanan data mərkəzlərindən gələn güclü tələbat səbəbilə istehlakçı üçün nəzərdə tutulan RAM yaddaşlarının qiymətləri 2025-ci ilin sonundan etibarən iki dəfədən çox artıb. Müasir kompüter və noutbuklar üçün əsas standart hesab edilən DDR5 modulları 2026-cı ilin əvvəlində 200–300% aralığında bahalaşıb. Tipik 2×16 GB DDR5 dəsti əvvəlki təxminən 150 ABŞ dolları səviyyəsindən 500–650 dollar aralığına yüksəlib. İstehsalçıların yüksək marjlı AI server yaddaşına yönəlməsi fonunda hətta DDR4 kimi köhnə standartların da qiymətlərində artım müşahidə olunur.
Qiymət artımının əsas səbəbləri
Süni intellekt modellərinin öyrədilməsi böyük həcmdə yüksək ötürmə qabiliyyətli yaddaş tələb edir. Nəticədə, istehsal gücləri istehlakçı bazarından çıxarılaraq server DRAM və HBM (High Bandwidth Memory) çiplərinə yönəldilir. Bu isə oyun kompüterləri, noutbuklar və masaüstü PC-lər üçün DDR5 təchizatında ciddi qıtlıq yaradır. IDC-nin məlumatına görə, yaddaş komponentləri artıq PC yığım xərclərinin 18%-ni təşkil edir ki, bu da 2024-cü illə müqayisədə əhəmiyyətli artımdır.
Dell, Lenovo, HP, Acer və Asus kimi aparıcı istehsalçılar 2026-cı ilin ortalarından etibarən PC qiymətlərinin 15–20% artacağı barədə xəbərdarlıq ediblər. Təkcə 16 GB RAM-lı bir noutbuk istehsalçı üçün 40–50 dollar əlavə xərc yarada bilər. Oyunçular və fərdi istifadəçilər üçün yeniləmə planları gecikir; bəzi sistem yığan şirkətlər RAM xərclərinin 500%-ə qədər artdığını bildirirlər.
TrendForce analitikləri 2026-cı ilin birinci rübündə DRAM qiymətlərinin daha 45–60% artacağını, yalnız bundan sonra müəyyən yumşalma ehtimalının yarana biləcəyini proqnozlaşdırır. Ekspertlərin fikrincə, yeni istehsal gücləri işə düşməzsə, qıtlıq 2027-ci ilə qədər davam edə bilər. Pessimist ssenaridə qlobal PC bazarında 8–9%-ə qədər daralma riski də istisna edilmir.
Mütəxəssislər hesab edir ki, süni intellektə yönəlmiş investisiyalar uzunmüddətli perspektivdə texnologiya sektorunu gücləndirsə də, qısa və orta müddətdə istehlakçı elektronikasında qiymət təzyiqləri qaçılmaz olacaq.