Texnologiya nəhənglərinin fiziki aktivləri 1,46 trilyon dollara çatıb

Amazon, Alphabet, Microsoft və Meta-ya məxsus ümumi əmlak, istehsal obyektləri və avadanlıq aktivlərinin dəyəri 2026-cı ilin iyun ayının sonu etibarilə 1,46 trilyon dollara çatıb. Bu, son üç ildə 140 faiz, təkcə son bir ildə isə 48 faiz artım deməkdir. Texnologiya nəhəngləri fiziki aktivlər baxımından neft şirkətləri kimi ənənəvi enerji nəhənglərini geridə qoyub.

Amazon bu dörd şirkət arasında ən böyük fiziki aktivlərə sahib şirkət kimi seçilir. Şirkətin aktivlərinin ümumi dəyəri 538,7 milyard dollara çatıb. Son üç ildə onun fiziki aktivləri təxminən iki dəfə artıb və şirkət ötən il dünyada maliyyə sektoru xaricində ən böyük şirkət olan Saudi Aramco-nu geridə qoyub. Alphabet və Microsoft-un sahib olduğu aktivlərin ümumi dəyəri isə 330 milyard dollar səviyyəsini keçib. Bu da onların Exxon Mobil və PetroChina kimi böyük neft şirkətlərini fiziki aktivlərin həcminə görə geridə qoyması deməkdir. Meta qrup daxilində ən az fiziki aktivə sahib şirkət olsa da, investisiyaları sürətlə artır və onun aktivlərinin dəyəri Toyota-nın aktivlərindən iki dəfədən çoxdur.

Bu böyük artımın əsas səbəbi süni intellekt infrastrukturuna yatırılan investisiyalardır. Xüsusilə data mərkəzləri, inkişaf etmiş serverlər və şəbəkə avadanlıqları kapital xərclərinin mühüm hissəsini təşkil edir. Alphabet-in aktivlərinin 70 faizdən çoxu texniki infrastruktur elementlərindən ibarətdir. Buraya serverlər, şəbəkə avadanlıqları, torpaq sahələri və data mərkəzi binaları daxildir. Amazon, Alphabet, Microsoft və Meta-nın ümumi kapital xərclərinin 2026-cı ildə 760 milyard dollara çatacağı proqnozlaşdırılır. Bu, ötən illə müqayisədə təxminən 85 faiz artıma işarə edir.

Süni intellekt şirkətlərin biznes modelini əhəmiyyətli dərəcədə dəyişir. Əvvəllər əsasən proqram təminatı, reklam və rəqəmsal xidmətlərə fokuslanan bu şirkətlər Sİ xidmətlərini dəstəkləmək üçün enerji, data mərkəzi, server və şəbəkə infrastrukturuna nəhəng investisiyalar yatırmağa məcbur qalır. Bundan əlavə, Sİ infrastrukturundakı sürətli artım şirkətlərin balansdankənar maliyyə öhdəliklərini də ciddi şəkildə artırıb. İyun ayının sonu etibarilə sözügedən dörd şirkətin uzunmüddətli avadanlıq satınalma razılaşmaları və icarə öhdəlikləri də daxil olmaqla təxminən 2,3 trilyon dollarlıq balansdankənar öhdəlikləri var.