Asiya fond bazarları 2026-cı ildə Sİ balonu və monetar siyasət fərqləri fonunda təzyiq altındadır

Asiya fond bazarları 2026-cı ilə bir sıra risklərlə daxil olur. Əsas narahatlıq Sİ ətrafında formalaşan şişirdilmiş gözləntilər və region ölkələri arasında fərqli monetar siyasətlərdir. İnvestorlar xüsusilə texnologiya çəkisi yüksək olan indekslərdə həddən artıq dəyərləndirmədən ehtiyat edirlər. ABŞ-da Sİ ilə bağlı yaranan həyəcanın Asiya çip istehsalçılarına və data mərkəzlərinə sirayət etməsi riskləri artırır. Eyni zamanda regionda faiz siyasətlərinin parçalanması bazarlarda dəyişkənliyi gücləndirir. Proqnozlar ticarət gərginlikləri və Çində artım tempinin zəifləməsi fonunda məhdud gəlirlərə işarə edir.

Sİ sahəsində risklər əsasən infrastruktur və yarımkeçiricilərə həddindən artıq investisiya ilə bağlıdır. Gəlirlərin gözləntiləri doğrultmaması halında kəskin korrektiv enişlər mümkündür və bu vəziyyət bir çox analitikə görə dot-kom dövrünü xatırladır. Çində Hangzhou kimi “Sİ vadiləri” robototexnika və müxtəlif tətbiqlərlə spekulyasiyanı artırsa da, bu layihələrin real gəlirliliyi sual altındadır. 2025-ci ildə güclü yüksəliş yaşayan Tayvanın TSMC-si və Cənubi Koreyanın Samsung-u da indi daha ciddi qiymətləndirmə təzyiqi ilə üz-üzədir və bəzi ekspertlər 20–30 faiz geriləmə ehtimalını istisna etmirlər.

Monetar siyasət fərqləri də bazarlara əlavə risk yaradır. Yaponiyada daha sərt faiz artımı Nikkei indeksinə təzyiq göstərir və yenin möhkəmlənməsinə səbəb olur. Çində stimullaşdırıcı addımlar Hang Seng indeksində dalğalı bərpaya yol açır. Hindistanda isə nisbətən balanslı siyasət Nifty indeksinin dayanıqlığını qoruyur və daxili artım perspektivlərini ön planda saxlayır.

Ümumilikdə ABŞ iqtisadiyyatının “yumşaq eniş” ssenarisi baş verərsə, MSCI Asia ex-Japan indeksində 5–8 faiz artım mümkün görünür. Lakin Sİ sahəsində mümkün “soyuma” bu potensialı məhdudlaşdıra bilər. ABŞ-ın ticarət siyasəti və tarif riskləri fonunda investorlar bərpa olunan enerji və kommunal xidmətlər kimi daha müdafiə xarakterli, nisbətən ucuz qiymətləndirilən sektorları Sİ ilə bağlı şişirdilmiş aktivlərə alternativ kimi nəzərdən keçirməyə başlayırlar.